Παλιό/κληρονομημένο πιάνο: αξίζει να επισκευαστεί;

Κληρονομήσατε το πιάνο της γιαγιάς, βρήκατε ένα παλιό όργανο σε εξοχικό ή σας χάρισαν ένα που «θέλει λίγο κούρδισμα»; Η ερώτηση για το παλιό πιάνο είναι πάντα η ίδια: αξίζει να επισκευαστεί; Η απάντηση δεν είναι ούτε «πάντα» ούτε «ποτέ», και υπάρχει τρόπος να τη δώσουμε με σιγουριά, πριν ξοδέψετε χρήματα.

Πώς εκδηλώνεται

• Το πιάνο έχει χρόνια ή δεκαετίες να χορδιστεί και ακούγεται πολύ χαμηλά ή «θολά».
• Κάποια πλήκτρα δεν παίζουν, κολλούν ή κάνουν θόρυβο.
• Υπάρχει σκουριά στις χορδές, σκόνη και ίσως ίχνη σκόρου μέσα.
• Το έπιπλο έχει γρατζουνιές, ξεφλουδίσματα ή ραγίσματα στο βερνίκι.
• Δεν ξέρετε τη μάρκα, την ηλικία ή το ιστορικό του.
• Κάποιος σας είπε «είναι για πέταμα» και κάποιος άλλος «είναι θησαυρός».

Τι συμβαίνει στο πιάνο

Ένα πιάνο αποτελείται από δύο κόσμους. Ο πρώτος είναι η «σταθερή δομή»: το ξύλινο ηχείο, η μεταλλική πλάκα, το ξύλινο μπλοκ που κρατά τα κλειδιά και οι γέφυρες. Αν αυτά είναι υγιή, το πιάνο έχει μέλλον, όσο άσχημο κι αν φαίνεται. Αν δεν είναι, καμία επισκευή δεν αξίζει, όσο όμορφο κι αν είναι το έπιπλο.

Ο δεύτερος κόσμος είναι ό,τι φθείρεται και αντικαθίσταται: χορδές, σφυράκια, τσόχες, εξαρτήματα του μηχανισμού, το βερνίκι. Εδώ όλα διορθώνονται. Το ερώτημα είναι μόνο το κόστος σε σχέση με το αποτέλεσμα. Το παλιό πιάνο, λοιπόν, δεν είναι «καλό» ή «κακό». Είναι ένας συνδυασμός που πρέπει να διαβαστεί σωστά.

Γιατί συμβαίνει

• Δεκαετίες χωρίς συντήρηση. Το πιο συνηθισμένο. Η φθορά είναι μεγάλη αλλά συχνά επιφανειακή.
• Υγρασία. Αποθήκες, υπόγεια, εξοχικά κοντά στη θάλασσα: σκουριά στις χορδές, μούχλα στις τσόχες, διόγκωση ξύλου.
• Ξηρασία και θέρμανση. Ραγίσματα στο ηχείο και χαλάρωση των κλειδιών.
• Σκόρος και τρωκτικά. Κατεστραμμένες τσόχες, συχνά αόρατες από έξω.
• Προηγούμενες πρόχειρες επισκευές. Μερικές φορές χειρότερες από την εγκατάλειψη.
• Ποιότητα κατασκευής. Υπάρχουν παλιά πιάνα εξαιρετικής ποιότητας και παλιά πιάνα που δεν ήταν ποτέ καλά.

Τι σημαίνει για το πιάνο — και για εσάς

Η απόφαση έχει τρία σκέλη: τι μπορεί να γίνει το πιάνο, τι θα κοστίσει και τι θέλετε εσείς από αυτό. Ένα παλιό πιάνο με υγιές ηχείο και μπλοκ κλειδιών μπορεί, με επισκευή ή ανακατασκευή, να γίνει καλύτερο από ένα καινούργιο οικονομικής κατηγορίας. Ένα πιάνο με ραγισμένο ηχείο ή χαλαρά κλειδιά μπορεί να χρειάζεται δουλειά που ξεπερνά την αξία του. Και ένα πιάνο μέτριας κατασκευής μπορεί απλώς να μην αξίζει τα χρήματα, όσο συναισθηματική αξία κι αν έχει.

Το συναίσθημα δεν είναι λάθος κριτήριο. Αν το πιάνο ανήκε σε κάποιον που αγαπούσατε, η απόφαση είναι διαφορετική από την αγορά ενός μεταχειρισμένου, και το σέβομαι. Αυτό που δεν θέλω είναι να πληρώσετε για ελπίδα. Γι' αυτό προηγείται ο έλεγχος.

Για το παιδί που θα μάθει σε αυτό το πιάνο, το ερώτημα είναι πρακτικό: θα κρατά το χόρδισμα; Θα αποκρίνονται τα πλήκτρα ομοιόμορφα; Ένα όργανο που δεν τα κάνει αυτά δυσκολεύει τη μάθηση, όσο ιστορία κι αν κουβαλά. Επείγον δεν είναι συνήθως τίποτα, με μία εξαίρεση: αν το πιάνο είναι σε υγρό χώρο, κάθε μήνας που περνά κοστίζει. Βγάλτε το από εκεί πριν αποφασίσετε οτιδήποτε άλλο.

Μπορώ να το φτιάξω μόνος μου;

Τον έλεγχο, όχι με ασφάλεια. Τα σημεία που κρίνουν την απόφαση είναι μέσα στο πιάνο και χρειάζονται εμπειρία για να αξιολογηθούν. Ένα ράγισμα στο ηχείο μπορεί να είναι ασήμαντο ή καθοριστικό, και από έξω μοιάζουν ίδια. Τον έλεγχο κατάστασης τον σπούδασα στο London Guildhall University (BSc Piano Technology). Τον κάνω από το 1994 για ιδιώτες, ωδεία και φορείς στην Αττική.

Τι να μην κάνετε: μην πληρώσετε μεταφορά πριν ξέρετε τι μεταφέρετε, αν αυτό είναι εφικτό. Μην αρχίσετε καθαρισμό με νερό, σπρέι ή λάδια, και μην αφαιρείτε τον μηχανισμό για να «δείτε». Μην αποδεχτείτε προσφορά για «πλήρη ανακατασκευή» χωρίς γραπτή περιγραφή του τι περιλαμβάνει.

Τι βοηθά: φωτογραφίες του πιάνου εξωτερικά, του εσωτερικού με ανοιχτό το καπάκι, και του ονόματος ή αριθμού που συνήθως υπάρχει στη μεταλλική πλάκα. Ό,τι ξέρετε για το ιστορικό του: πού ήταν, πόσα χρόνια, πότε χορδίστηκε τελευταία φορά.

Πώς αντιμετωπίζεται

Το πρώτο που χρειάζεται είναι ένας έλεγχος κατάστασης και εκτίμηση στον χώρο όπου βρίσκεται το πιάνο. Εξετάζω τη σταθερή δομή, τον μηχανισμό, τις χορδές και το έπιπλο. Σας δίνω γραπτά τι έχει το πιάνο, τι χρειάζεται και τι κοστίζει κάθε επιλογή, από το απλό χόρδισμα μέχρι την ανακατασκευή. Με αυτό στο χέρι αποφασίζετε εσείς, χωρίς πίεση. Αν η απόφαση είναι θετική, οι εργασίες γίνονται στον χώρο σας ή στο εργαστήριο, ανάλογα με την έκταση.

Πόσο διαρκεί και τι κοστίζει

Ο έλεγχος διαρκεί περίπου μία ώρα και έχει σταθερό κόστος, που σας λέω στο τηλέφωνο. Αν προχωρήσετε σε εργασίες μαζί μου, σας λέω εκ των προτέρων αν και πώς συμψηφίζεται. Το κόστος των ίδιων των εργασιών εξαρτάται πλήρως από τα ευρήματα. Ένα παραμελημένο αλλά υγιές πιάνο μπορεί να χρειάζεται μόνο χόρδισμα και καθαρισμό, ενώ μια ανακατασκευή είναι έργο εβδομάδων. Σε κάθε περίπτωση, ξέρετε το ποσό πριν ξεκινήσω.

Θα ξανασυμβεί;

Ένα παλιό πιάνο που αποκαταστάθηκε σωστά και τοποθετήθηκε σε κατάλληλο χώρο συμπεριφέρεται σαν κάθε άλλο πιάνο. Χρειάζεται χόρδισμα μία φορά τον χρόνο, σταθερή υγρασία και προστασία από σκόρο. Η διαφορά με το παρελθόν είναι ότι τώρα ξέρετε τι έχετε και τι να περιμένετε. Αν η απόφαση ήταν να μη γίνουν εργασίες, το πιάνο μπορεί να βρει νέο σπίτι ή νέα χρήση. Και αυτό το συζητάμε.

Σχετικά

Σχετικές υπηρεσίες: Έλεγχος πριν την αγορά · Ανακατασκευή πιάνου · Χόρδισμα πιάνου

Δείτε επίσης: Ραγισμένο ηχείο ή χαλαρά κλειδιά · Πιάνο που έχει χρόνια να χορδιστεί · Αγορά μεταχειρισμένου πιάνου: 12 σημεία ελέγχου

Στείλτε μου φωτογραφίες του πιάνου και ό,τι ξέρετε για το ιστορικό του. Τηλέφωνο: +30 694 459 4149 · Επικοινωνία & ραντεβού